Theo Quy định Cấp giấy phép xây dựng các công trình trên địa bàn thành phố Hà Nội (ban hành kèm theo Quyết định số 28/2006/QĐ-UB ngày 17-3-2006 của ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội), trong các trường hợp xây dựng sau, chủ đầu tư không phải xin cấp phép xây dựng: - Công trình thuộc bí mật nhà nước được xác định bằng văn bản của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.- Công trình xây dựng theo lệnh khẩn cấp được xác định bằng lệnh của các cấp có thẩm quyền.- Công trình tạm phục vụ trong thời gian thi công xây dựng công trình chính, bao gồm công trình tạm của chủ đầu tư và công trình tạm của nhà thầu nằm trong sơ đồ tổng mặt bằng công trường xây dựng đã được phê duyệt.- Công trình xây dựng theo tuyến không đi qua đô thị nhưng phù hợp với quy hoạch xây dựng được duyệt thuộc dự án đầu tư xây dựng đã được cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.- Công trình xây dựng thuộc dự án khu đô thị, khu công nghiệp, khu nhà ở có hồ sơ đồ án quy hoạch chi tiết xây dựng tỉ lệ 1/500 trong đó có thiết kế đô thị được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.- Công trình được đầu tư xây dựng bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước đã có thiết kế cơ sở, thiết kế bản vẽ thi công được cơ quan nhà nước có thẩm quyền thẩm định.- Công trình sửa chữa, cải tạo nội thất, lắp đặt thiết bị bên trong không làm thay đổi kiến trúc, kết cấu chịu lực và an toàn của công trình.- Công trình hạ tầng kỹ thuật có tổng mức đầu tư dưới 5 tỉ đồng ở vùng nông thôn nằm ngoài ranh giới quy hoạch thị trấn, trung tâm xã, không vi phạm các khu vực bảo tồn di sản văn hóa, di tích lịch sử - văn hóa.- Nhà ở riêng lẻ từ 3 tầng trở xuống, có diện tích sàn nhỏ hơn 200m2 ở vùng xa không thuộc đô thị; xa các quốc lộ, huyện lộ, không thuộc điểm dân cư tập trung, không thuộc các điểm dân cư nông thôn thuộc địa bàn phải cấp phép xây dựng do UBND quận, huyện quy định.

Hồ sơ cấp giấy phép xây dựng công trình và nhà ở đô thị gồm:- Đơn xin cấp giấy phép xây dựng (theo mẫu). Trường hợp xin cấp giấy phép xây dựng tạm có thời hạn thì trong đơn còn phải có cam kết tự phá dỡ công trình khi nhà nước thực hiện giải phóng mặt bằng.- Bản sao có thị thực một trong những giấy tờ về quyền sở hữu nhà và quyền sử dụng đất, kèm theo trích lục bản đồ hoặc trích đo trên thực địa hoặc sơ đồ ranh giới lô đất.- Giấy đăng ký kinh doanh (nếu là công trình xây dựng của doanh nghiệp).- Hai bộ hồ sơ thiết kế xây dựng công trình nhà ở, dân dụng gồm: tổng mặt bằng công trình trên lô đất (tỉ lệ 1/500-1/200) kèm theo sơ đồ vị trí công trình; mặt bằng các tầng, các mặt đứng và mặt cắt công trình (tỉ lệ 1/100-1/200); mặt bằng móng (tỉ lệ 1/100-1/200), mặt cắt móng (tỉ lệ 1/50) kèm theo sơ đồ hệ thống thoát nước mưa, xử lý nước thải, cấp nước, cấp điện (tỉ lệ 1/100-1/200).Hồ sơ cấp giấy phép xây dựng nhà ở nông thôn gồm:- Đơn xin cấp giấy phép xây dựng (theo mẫu).- Bản sao một trong những giấy tờ về quyền sử dụng đất có chứng nhận của UBND xã.- Hai bộ hồ sơ thiết kế xây dựng nhà ở gồm: Sơ đồ mặt bằng xây dựng công trình thể hiện rõ các kích thước và diện tích chiếm đất của ngôi nhà, các công trình phụ trên lô đất, khoảng cách đến các công trình xung quanh và các điểm đấu nối điện, thông tin liên lạc, cấp thoát nước với các công trình hạ tầng kỹ thuật công cộng bên ngoài (nếu có); các mặt bằng, mặt cắt, mặt đứng công trình (tỉ lệ 1/100-1/200); mặt bằng móng (tỉ lệ 1/100-1/200) và mặt cắt móng (tỉ lệ 1/50).Ngoài ra, trong một số trường hợp sau, chủ đầu tư phải bổ sung các giấy tờ phù hợp trong hồ sơ xin cấp phép:- Công trình tôn giáo: văn bản chấp thuận của Ban Tôn giáo thành phố Hà Nội.- Công trình, nhà ở trong khu vực có ảnh hưởng đến đê điều, thoát lũ: văn bản chấp thuận của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.- Trường hợp xây dựng có thay đổi quy mô công trình, sơ đồ kết cấu: hồ sơ khảo sát hiện trạng, báo cáo kết quả thẩm tra kết cấu công trình, xác định công trình đủ khả năng nâng tầng và biện pháp gia cố của tổ chức tư vấn có tư cách pháp nhân.- Công trình xây xen: mặt bằng, mặt cắt hiện trạng công trình (tỉ lệ 1/100-1/200) với các công trình liền kề và giải pháp gia cố, chống đỡ công trình cũ và xây dựng công trình mới nhằm bảo đảm an toàn cho công trình liền kề của tổ chức tư vấn có tư cách pháp nhân. Ngoài ra, chủ đầu tư còn phải cam kết chịu trách nhiệm đối với việc hư hỏng các công trình liền kề, lân cận nếu nguyên nhân hư hỏng được xác định do thi công công trình mới gây ra.- Nhà thuê: hợp đồng thuê nhà theo quy định pháp luật và văn bản chấp thuận, ủy quyền của chủ sở hữu nhà cho người thuê việc xin phép xây dựng và đầu tư xây dựng công trình.- Xây dựng trên đất của người sử dụng đất đã được nhà nước giao quyền sử dụng: hợp đồng thuê đất theo quy định của pháp luật.Thẩm quyền cấp phép xây dựng:* UBND cấp xã có quyền cấp phép xây dựng nhà ở riêng lẻ tại các điểm dân cư nông thôn đã có quy hoạch được phê duyệt.* UBND quận, huyện có quyền cấp phép xây dựng nhà ở riêng lẻ của các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân có quy mô từ 5 tầng trở xuống và cấp phép xây dựng các công trình do UBND quận, huyện đầu tư theo sự phân cấp, trừ các công trình tiếp giáp mặt phố.* UBND thành phố ủy quyền cho Giám đốc Sở Xây dựng cấp phép các công trình còn lại.